Musculoskeletale klachten bij de adolescent: lage rugpijn

Waarom deelnemen?

Lage rugpijn bij jongeren is een veelvoorkomend gezondheidsprobleem dat leidt tot grote bezorgdheid bij zowel de patiënt als de omgeving. De klachten kunnen gevolgen hebben zoals schoolverzuim en minder fysieke activiteit. De visie op rugpijn bij deze doelgroep is de afgelopen jaren veranderd. Waar een leeftijd onder de 20 jaar voorheen vooral als rode vlag werd gezien, blijkt nu dat het bij de meerderheid om aspecifieke rugpijn gaat. Naarmate de leeftijd toeneemt, vertonen de klachten steeds meer overeenkomsten met lage rugpijn bij volwassenen.

Hoewel er veel overeenkomsten zijn met de zorg voor volwassenen, ontbreekt een specifieke fysiotherapeutische richtlijn voor lage rugpijn bij adolescenten. Dat roept klinische vragen op: welke kenmerken zijn vergelijkbaar met die bij volwassenen en welke juist niet? Welke prognostische factoren zijn van belang? En hoe komen passende behandelkeuzes voor deze leeftijdsgroep tot stand?

Tijdens deze scholing staat centraal dat het overwegen van specifieke pathologie slechts één onderdeel vormt van het klinisch redeneerproces. Ook bij aanwezige pathologie blijven andere factoren die bijdragen aan de klachten (‘contributing factors’) van belang. Deze worden binnen het biopsychosociale raamwerk meegewogen in de diagnostiek, het prognostisch profiel en het behandelplan.

De scholing doet daarmee nadrukkelijk een beroep op het klinisch redeneervermogen van deelnemers en helpt bestaande kennis over lage rugpijn te vertalen naar de specifieke context van de adolescent.

Korte inhoud

Tijdens deze tweedaagse cursus staat multidimensionaal klinisch redeneren bij adolescenten met lage rugpijn centraal.

• Dag 1: Verdieping in de groei en ontwikkeling van de wervelkolom, screening op ernstige pathologie, pijnmechanismen en de jeugdige leeftijd als complicerende factor.
• Dag 2: Vertaalslag maken naar de praktijk aan de hand van casuïstiek. Opgedane kennis toepassen binnen het klinisch redeneerproces en onderbouwde beslissingen nemen over diagnostiek, prognostiek en behandelbeleid.

De cursus richt zich primair op het proces van evidence-based klinisch redeneren binnen screening, diagnostiek en prognostiek. Er vindt tijdens deze twee dagen geen praktische vaardigheidstraining plaats in fysieke diagnostische of therapeutische technieken, zoals specifieke fysieke tests of mobilisatietechnieken.

Wat leer je tijdens deze scholing?

Na afloop van de scholing bent u in staat om:

• Leeftijds- en ontwikkelingsspecifieke klinische onzekerheden binnen het klinisch redeneren bij lage rugpijn in de adolescentie te herkennen.
• De invloed van groei en ontwikkeling tijdens de adolescentie op het klinisch redeneren bij lage rugpijn te benoemen.
• De groei en ontwikkeling van de musculoskeletale structuren van de lumbale wervelkolom te beschrijven.
• De illness scripts van de meest voorkomende aandoeningen bij adolescenten met lage rugpijn te beschrijven en te herkennen.
• Een fysiotherapeutische screening bij een adolescent met lage rugpijn uit te voeren.
• De complexiteit van lage rugpijn te beschrijven aan de hand van factoren die bijdragen aan het ontstaan en aanhouden van pijn en beperkingen (‘contributing factors’), zowel in het algemeen als specifiek bij adolescenten.
• Multidimensionale fysiotherapeutische diagnostiek uit te voeren bij een adolescent met lage rugpijn.
• Een prognostisch profiel te bepalen bij een adolescent met lage rugpijn.
• Een indicatie voor het fysiotherapeutisch behandelproces vast te stellen en te beargumenteren als beste optie voor het beïnvloeden van het gezondheidsprobleem van een adolescent met lage rugpijn.

Werkvormen

• Interactieve colleges voor theoretische verdieping.
• Werkgroepactiviteiten gericht op screening en de uitwerking van complexe casuïstiek.

Zelfstudie/voorbereiding

• Bestuderen van een casusbeschrijving (Cognitive Functional Therapy bij een 16-jarige voetballer).
• Kritisch beoordelen van media-uitingen over rugklachten bij kinderen en adolescenten.

Docent

Patrick Koekenbier: Fysiotherapeut, manueel therapeut en klinisch epidemioloog. Hoofd opleiding Manuele Therapie, SOMT University of Physiotherapy, Amersfoort. Docent-onderzoeker opleiding Fysiotherapie, HvA, Amsterdam. 

Scholingsdata

• Woensdag 7 april 2027, van 09.00 tot 17.00 uur
• Woensdag 14 april 2027, van 09.00 tot 17.00 uur

Tijdsbesteding

De totale tijdsbesteding voor deze nascholing bedraagt circa 13,5 uur:

• 2 contactdagen à 6 uur
• Zelfstudie: circa 1,5 uur

Accreditatie

Deze vakinhoudelijke nascholing is geaccrediteerd (13 punten) bij het Kwaliteitshuis Fysiotherapie voor de volgende registers:

• KRF NL (KNGF): Kinderfysiotherapeut, Manueeltherapeut, Sportfysiotherapeut
• SKF (Keurmerk)